Are Europe's elite teams like Man City, Liverpool, Bayern losing their grip at the top?

There's a very solid chance -- about 50-50, depending on where you get your projections -- that this European soccer season ends with both Napoli's first Serie A title since 1990 and Arsenal's first Premier League title since 2004. Neither of these clubs is a Leicester City, but considering what we've grown accustomed to in this sport, with entrenched power and rich-get-richer tendencies, those two results would represent quite the tectonic shift.

Consider some of the other things that remain on the table (with far greater than 0% odds) as we enter the season's home stretch:

- Liverpool's worst league season since 2012
- Chelsea's worst season since 1991
- An end to Bayern Munich's 10-year Bundesliga title reign
- Brighton and Union Berlin making the Champions League for the first time
- Real Sociedad and/or Real Betis making it for the first time since 2014 and 2006, respectively
- Napoli winning the Champions League

We knew this could be a pretty odd season, what with the whole "worse-than-normal fixture congestion in the fall, followed by a long World Cup break" thing. And while order could still restore itself in the coming weeks -- Bayern runs away with the Bundesliga, Liverpool charges back into the Premier League top four while Manchester City wins the league, a more well-established (read: richer) power wins the Champions League -- there's no denying that, on average, Europe's best and richest teams aren't dominating quite as much as they usually do this season.

- Stream on ESPN+: LaLiga, Bundesliga, more (U.S.)

Was that all because of oddity and the winter World Cup? Or is there something else going on?


How much worse are the best teams?

To attempt an answer here, we're going to look at a specific batch of clubs: the current top 10 in the UEFA coefficients, aka the 10 teams that have been most consistently awesome in European competitions over the past five years. They are Bayern Munich, Manchester City, Liverpool, Chelsea, Real Madrid, Paris Saint-Germain, Manchester United, Barcelona, Juventus and Ajax.

That's a pretty good list of heavyweights right there, and in terms of league points, six of them -- including each of the top four -- are on pace for worse finishes in 2022-23 than in 2021-22.

Here are the 10 teams, listed with last year's league point total, this year's current pace (based purely on current points per game) and the change they've seen in their rating at EloFootball.com. (Elo ratings basically amount to a point exchange -- beat an opponent, and you take some degree of Elo points from them -- so they can be extremely useful for this type of exercise. Beat a bad opponent, and you trade a few points; beat a good opponent, and you trade more.)

*We're going to ignore Juventus' current 15-point deduction here, since it has nothing to do with on-field performance.

On average, these 10 teams have lost about 9.5 Elo points per team and are on pace for a league finish about 2.1 points lower.

Manchester United have improved nicely under new management, and while Barcelona's lever pulling could not prevent a memorably dreadful European performance -- they failed to qualify for the Champions League knockout rounds for the second straight year, then stumbled immediately in the Europa League (albeit against Manchester United) -- it still produced a nice rebound in club form. But their respective rises have not offset the fact that Liverpool and Chelsea have collapsed and reliable league heavyweights Manchester City, Bayern, Ajax and, at least slightly, Real Madrid have all taken backwards steps in league play.

- O'Hanlon: Rating the Premier League's title, top four, relegation races (E+)

It's not just the Chelsea and Liverpool collapses dragging everything down either: Teams Nos. 11-20 on the coefficients list (Borussia Dortmund, Inter Milan, Roma, Atletico Madrid, RB Leipzig, Villarreal, Porto, Tottenham Hotspur, Sevilla and Benfica) are also on a pace that's 2.1 points per team lower in league play, and they've dropped an average of 5.8 Elo points despite impressive rises from teams like Benfica and Borussia Dortmund.

Defensive intensity and field-tilting ability: down

Okay, so the best teams are a little worse than normal. In what ways are they worse?

They are pressing less effectively and creating fewer easy scoring opportunities

On average, the 10 teams above have seen their average possession rate fall from 61.4% to 59.9%. They are allowing opponents 4.3 passes per possession (up 5% from last season), and they are averaging 11.1 passes per defensive action, a common measure for defensive intensity. That's a 4% increase.

Giving opponents a bit less obstruction has created a domino effect of sorts. Opponents are now creating 5% more touches in the attacking third (126.9 per 90 minutes) and 6% more in the defensive box (18.3), and they're attempting 6% more shots per possession (0.11).

You might also like: video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video | video